Presentatie Vestigen asielzoekerscentrum in voormalige rechercheschool

Onderwerp Presentatie Vestigen...

Zoekresultaten

Wordt geladen...

Presentatie Vestigen asielzoekerscentrum in voormalige rechercheschool

Onderwerp Presentatie Vestigen asielzoekerscentrum in voormalige rechercheschool
Portefeuillehouder E.P.M. Gründemann
Inlichtingen bij H. Sieben P&P/Strategie
587328 h.sieben@zutphen.nl

Inhoud

De presentatie en andere stukken zijn als bijlage toegevoegd.

In de tweede behandeling is een vervolgpresentatie gegeven.

Bijlagen

Presentatie forum 7 juli 2014 AZC Voorsterallee (rol gemeente)
Memo Forum 04-09-2014 azc diverse onderwerpen def
2014-08-27 Communicatieplan en kalender komst azc Zutphen Versie hs
24-07-2014 brief COA inzake bestuursoverenkomst
Presentatie forum 8 september 2014 AZC Voorsterallee

Forum van 7 juli 2014


Toelichting griffie:
Op 20 juni 2014 heeft de Raad van Toezicht van het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) besloten dat de vestiging van een asielzoekerscentrum voor naar verwachting zo'n 850 personen in de voormalige rechercheschool aan de Voorsterallee in Zutphen definitief doorgaat. Door het college worden samen met het COA informatieavonden voor inwoners en geïnteresseerden georganiseerd op 25 juni en 26 juni en op 11 september 2014 om hen zo goed mogelijk te informeren en vragen te beantwoorden. Door het college wordt uiteraard ook de raad geïnformeerd over deze ontwikkeling. In een presentatie in het Forum zal met name aandacht worden besteed aan de rol van de gemeente, zodat duidelijk wordt waar de gemeente wel of niet over gaat, welke consequenties de door het COA gemaakte keuze heeft en wat er naar verwachting op de gemeente af gaat komen. De presentatie in het Forum heeft daarmee een duidelijk andere insteek dan de genoemde informatieavonden en deze vergadering moet door inwoners dus niet verward worden met de informatiebijeenkomsten waarin zij worden geïnformeerd en hun vragen kunnen stellen. De griffie zal inwoners die mogelijk gebruik willen maken van het spreekrecht hier ook expliciet op wijzen. De vergadering wordt gehouden in de Burgerzaal omdat veel toehoorders worden verwacht.
Raadsadviseur: G.A.J. Winters

Datum: 07-07-2014
Tijd: 20:00 - 22:00
Zaal: Burgerzaal
Behandeling: Presentatie
Openbaarheid: Openbaar
Voorzitter: M.W. Wesselink
Griffier: G.A.J. Winters
Notulist: More Support

Aanwezig namensNaam
BurgerbelangA.W. Jansen
SPE.C.L. Verhoog
D66H. Brouwer
PvdAM.M.M. Moester
GroenLinksL. Luesink
StadspartijJ. Boersbroek
VVDW.P. van Stockum
CDAG.M.M. Ritzerveld
ChristenUnieJ.J. Veenstra
De Lokale PartijE. van Beek - van Heerde

Ondersteuners: H. Sieben
Pers: Ja
Publiek: 58 personen
Insprekers: ja

Verslag van de vergadering

Tevens zijn aanwezig:

  • De heer Peters, locatiemanager COA Winterswijk
  • Mevrouw J. Helder, projectleiding COA
  • De heer J.W. Anholts, communicatieadviseur COA

1. Opening

De voorzitter opent de vergadering om 20.00 uur en heet alle aanwezigen van harte welkom. Ze legt uit dat de bijeenkomst van heden is bedoeld om de Raad zo goed mogelijk te informeren over de rol van de Raad c.q. de gemeente Zutphen inzake het besluit van het COA om in de voormalige Rechercheschool ongeveer 850 asielzoekers onder te brengen. Ze realiseert zich dat bij de aanwezigen in het publiek vele vragen zullen leven, maar de bijeenkomst van vanavond is hiervoor niet bedoeld. Hiertoe waren de informatiebijeenkomsten bedoeld die reeds hebben plaatsgevonden en de geplande informatiebijeenkomst op 11 september a.s.
Het college bekijkt nog of voor de zomervakantie een extra bijeenkomst wordt belegd. De belanghebbenden zullen wat dit betreft op de hoogte worden gehouden. Ze verwijst hierbij met name naar de gemeentelijke website.

De voorzitter meldt een tiental inspreekverzoeken. Iedere inspreker krijgt de gebruikelijke vier minuten inspreektijd, hoewel bij een dergelijk aantal eigenlijk standaard de spreektijd wordt ingekort. Gezien de bestaande zorg is besloten de nodige tijd aan de aangemelde insprekers te bieden.

2. Introductie

Wethouder Gründemann geeft aan dat hij tijdens de Collegevergadering eerder vandaag reeds heeft benadrukt dat hij niet bijster gelukkig is met de wijze van communicatie vanuit de gemeente. Zijns inziens heeft de gemeente primair een informatieverplichting naar haar bur-gers en had derhalve reeds in april een voorinformatiebijeenkomst moeten plaatsvinden. Aan de andere kant, konden in een eerder stadium nog niet alle vragen worden beantwoord. Door het uitblijven van vroegtijdige informatieverstrekking is echter een geruchtenstroom ontstaan, die tot onzekerheden leidt en onbedoeld de spanningen verhoogt.
Tijdens de eerste informatieavond bleek gebrek aan stoelen en microfoons. Hiervoor heeft de burgemeester reeds verontschuldigingen uitgesproken. De wethouder verontschuldigt zich eveneens bij de omwonenden en de aanwezigen op de publieke tribune.

Op 11 september zal een vervolgbijeenkomst plaatsvinden. Voorts is het mogelijk om het AZC in Winterswijk te bezoeken om een beeld te krijgen van de organisatie binnen een AZC.
In het verleden was in Zutphen klein AZC gevestigd. De aanwezigheid hiervan heeft toenter-tijd tot weinig problemen geleid. De plannen zoals deze nu zijn, leiden er toe dat Zutphen 850 nieuwe inwoners krijgt, hetgeen een uitdaging zal zijn voor de Zutphense maatschappij. Het College onderschrijft de maatschappelijke noodzaak om de opvang van asielzoekers te regelen en is blij met de vele signalen uit de samenleving om hierbij te helpen. D66 heeft tij-dens het eerdere debat het belang van buddy’s omschreven. Het bestuur van de moskee is bereid hierin te helpen. Ook voormalig vluchtelingen, die woonachtig zijn in Zutphen, hebben hun bereidheid uitgesproken. Voorts zijn vanuit de Kerk en het Gilde dergelijke signalen ont-vangen. Het in goede banen leiden van dit proces beschouwt de wethouder als een belangrijk onderdeel van zijn taak in de komende tijd.

3. Inspreekreacties

3.a De heer P. (Pieter) Schakel
3.b De heer M. (Marcel) Willemsen (aanwonende)
3.c  Mevrouw A. (Annette) van der Burgh
3.d Mevrouw Lodewijks (aanwonende)
3.e Mevrouw N. (Nicolette) te Kiefte (aanwonende)
3.f Mevrouw K. (Karin) Geerdink - Holmans (aanwonende)
3.g Mevrouw Aalderink (aanwonende)
3.h De heer Sotthewes (aanwonende)
3.i De heer D. (Desmond) Hulsteijn
3.j Mevrouw M.J. (Marie-José) Hofmans

3.a  - De heer P. (Pieter) Schakel:

Inspreker stelt dat het democratisch gehalte van het bestuur van Zutphen  een dieptepunt heeft bereikt. De wijze van communicatie rond de vestiging van een AZC beschouwt hij als paternalistisch, respectloos en niet van deze tijd. De ‘verdeel en heers’ benadering van het College en het COA past niet bij een maatschappij met ontwikkelde inwoners. Over dit voor-nemen om de wijk op deze schaal te belasten, is – uit oogpunt van de democratie - écht overleg wenselijk. Met de gekozen handelwijze wordt een grote stap terug gezet ten opzichte van democratische principes.
Vestiging van 855 asielzoekers in de voormalige Rechercheschool betekent dat per persoon vijf vierkante meter ter beschikking wordt gegeven. Een dergelijke vestiging voor een periode van vijftien jaar in een wijk waarin 800 mensen wonen, acht inspreker onbegrijpelijk en niet uit te leggen aan de burgers.
Tijdens de informatieavond heeft inspreker gevraagd of de burgemeester een nieuwbouwwijk voor 855 burgers zou willen realiseren. Deze vraag is ontkennend beantwoord en de burge-meester heeft toegezegd dat hij àlle belanghebbenden, zijnde alle burgers, tijdig zou infor-meren over àlle mogelijkheden om in beroep te gaan tegen het voornemen tot vestiging van een grootschalig AZC. Inspreker wil de burgemeester aan diens toezegging houden.
Inspreker heeft tijdens de informatiebijeenkomst aan wethouder Withagen gevraagd wat de gemeente kan en wil doen om de burgers het recht van beïnvloeding van hun eigen leefom-geving te geven. De wethouder heeft gesteld dat de gemeente alle mogelijkheden heeft om de belasting voor de wijk te minimaliseren. Hierbij noemde de wethouder een aantal voor-beelden, zoals eisen met betrekking tot de daginvulling voor de asielzoekers, zodat de om-geving niet extra wordt belast. Met het bieden van daginvulling zou de belasting voor de wijk worden geminimaliseerd. De wethouder zou een plan opstellen en dit aan de bewoners voorleggen. Inspreker informeert naar dit plan en informeert naar de mogelijkheden van in-spraak en betrokkenheid voor belanghebbenden.
Mevrouw Helder heeft tijdens de eerdere bijeenkomst aangegeven dat zij met de wijk in overleg zou treden. Een feit is echter dat de werkzaamheden vorige week woensdag reeds door het COA zijn gestart, terwijl de burgers hierover niet zijn geïnformeerd. Van een ‘goede buur’ had een andere wijze van optreden mogen worden verwacht. Afgevraagd mag worden wat de toezeggingen van mevrouw Helder waard zijn als niet eens de moeite wordt genomen om tijdig een vervolgstap aan te geven. Als de gemeente hiervan op de hoogte was, treft ook de gemeente een verwijt. Als de gemeente niet op de hoogte was, kunnen vraagtekens wor-den geplaatst bij de kwaliteit van de communicatie. De bewoners ervaren dit handelen als onbegrijpelijk en respectloos. Spreker roept het College, de Raad en het COA op om een gedegen en modern communicatieplan op te stellen en de burgers op adequate wijze te be-trekken in overleg. Daarbij wordt méér verwacht dat een forumbijeenkomst zoals heden.

De voorzitter wijst nogmaals op de geplande informatiebijeenkomst op 11 september. Ook kunnen belanghebbenden zich tot de gemeente wenden met vragen. Ambtelijk zal worden geprobeerd om de vragen zo goed mogelijk te beantwoorden.

3.b - De heer M. (Marcel) Willemsen (aanwonende Voorste Allee):

Inspreker benadrukt dat hij zich zes jaar geleden aan de Voorste Allee heeft gevestigd. De WOZ-waarde van zijn woning bedraagt bijna zes ton. De mogelijkheid van permanente ves-tiging van een AZC recht tegenover zijn voordeur zal zonder twijfel tot een grote waardedaling van zijn woning leiden, ongeacht de beweringen van het COA dat dit niet het geval zal zijn.
Opvallend acht inspreker dat de gemeente Zutphen voor zaken van minder impact, zoals het oproepen tot gebed of het aanleggen van een parkje, vele inspraakbijeenkomsten organiseert. Het voornemen van het COA om 850 vluchtelingen in een kazerne in een rustige woonwijk te ‘proppen’ wordt daarentegen via de krant medegedeeld. Het COA stelt dat vestiging van een dergelijk aantal vluchtelingen noodzakelijk is omdat het alleen op basis van een dergelijk aantal commercieel verantwoord is. Inspreker vindt dit vreemd klinken uit monde van het COA, aangezien het COA niet bepaald bekend staat als een organisatie die zuinig met middelen omgaat.
Het uitgangspunt van kostenefficiency past bovendien niet bij het bieden van een mens-waardig bestaan aan een groep getraumatiseerde mensen. Wellicht sluit vestiging van een dergelijk aantal mensen op deze wijze aan op een streven naar kostenefficiency, maar dit sluit in ieder geval niet aan op doelstellingen van menselijkheid.
Inspreker roept de Raad op om het vertrouwen van de betrokken burgers niet te beschamen, alsnog op de juiste wijze in overleg te treden en er voor te zorgen dat het aantal te plaatsen asielzoekers tot een acceptabel aantal wordt teruggebracht. Inspreker acht vestiging van driehonderd asielzoekers acceptabel, ervan uitgaande dat de duur van vestiging beperkt blijft tot maximaal vijf jaar. Voorts dienen voor alle betrokken partijen alle voorzieningen te worden bewerkstelligd die noodzakelijk zijn voor een goede leefbaarheid.

De VVD vraagt de voorzitter om de forumleden de gelegenheid te bieden om vragen te stel-len aan de insprekers.
De voorzitter stemt hiermee in.
De VVD vraagt de heer Schakel (inspreker 3.a) of het inspreker om inzage in een communi-catieplan gaat, dan wel betrokkenheid bij de communicatie opdat de vluchtelingen op goede wijze worden opgevangen en zij zodanig kunnen integreren in de wijk dat geen overlast plaatsvindt. Hij vraagt of inspreker mee zou willen werken aan het opzetten en uitvoeren van een dergelijk communicatieplan, zodat hier op goede wijze uitvoering aan kan worden gege-ven en daarmee een werkbare situatie ontstaat.
De heer Schakel geeft aan dat aan communicatie een plan vooraf dient te gaan. De burger dient inzage te hebben in het communicatieplan zodat hij/zij op een dergelijk plan  kan in-spelen. Inspreker is bereid om aan een dergelijk plan mee te werken, maar vraagt wel drin-gend om hiermee vandaag te starten.

De voorzitter vraagt bij nader inzien aan de forumleden om eventuele vragen te bewaren tot na de presentatie. Ze denkt dat anders misschien onnodig bepaalde punten worden bedis-cussieerd, die gaandeweg worden toegelicht.

3.c – Mevrouw A. (Annette) van der Burgh:

Inspreker hoorde enkele weken geleden van een reporter van de Stentor, die haar woning bezocht, dat in de voormalige Rechercheschool een AZC gevestigd zou worden. Persoonlijk is ze blij met deze oplossing voor een groep mensen die zich in een zeer nare situatie bevindt. Ze acht de Rechercheschool op zich een goede locatiekeuze, maar het aantal van bijna 900 asielzoekers was voor haar dermate irreëel dat zij dat niet kon geloven. De wijk telt immers nog geen 900 bewoners. Er kan dus niet over evenwicht worden gesproken.
Zeker omdat dit AZC een permanent karakter krijgt en de omgeving dus ook permanent wordt belast, meende inspreker te kunnen vertrouwen op de Zutphense bestuurders. Zij ver-wachtte een afgewogen argumentatie en zorgvuldige, reële overwegingen eer tot besluiten zou worden gekomen.
De informatieavond op 25 juni heeft ze als een ‘koude douche’ ervaren. Het niet ingaan op haar verzoek om een stoel voor haar zieke echtgenoot en de suggestie om naar huis te gaan als het niet vol te houden zou zijn, heeft ze als tekenend ervaren voor de sfeer en het treurige verloop van de bijeenkomst.
Nergens in Nederland is een permanent AZC van een dergelijke omvang midden in een woonwijk gevestigd. Er zijn dan ook geen ervaringsgegevens beschikbaar over de impact van een dergelijke vestiging op de omgeving. De uitspraken van het COA inzake de te verwachten problemen zijn niet op een vergelijkbare situatie getoetst. Dit leidt bij de bewoners tot grote zorgen. Inspreker ervaart het proces als illustratief voor ouderwetse achterkamer-tjespolitiek waarin geen enkele ruimte wordt geboden aan afgewogen argumentaties.
De brief van 13 juni meldt dat de gemeente instemt met vestiging van een AZM en daarmee de sociale verantwoordelijkheid neemt voor de opvang van de asielzoekers. Afgevraagd mag worden of wel over sociale verantwoordelijkheid kan worden gesproken gezien de aantallen, de tijdsduur en de gekozen aanpak.
De aanvankelijke goodwill is omgeslagen in achterdocht wat betreft de beweegredenen van de gemeente Zutphen. Spreker vraagt zich af waarom geen enkele rekening wordt gehouden met de wijk en haar bewoners en vraagt zich af of hier wellicht financiële motieven aan ten grondslag liggen. Ze heeft begrip voor argumenten van werkgelegenheid en herbestemming van de locatie, maar het aantal bewoners had ook minder kunnen zijn zonder de argumenten teniet te doen.
Inspreker wil geïnformeerd worden over alle geldstromen naar de gemeente Zutphen in relatie tot de vestiging van asielzoekers.
Inspreker benadrukt belang te hechten aan een duurzame oplossing waarbij het belang van alle partijen wordt gerespecteerd. Wanneer het aantal asielzoekers fors wordt verminderd, past dit beter bij de draagkracht van de wijk zal de kans op succes aanmerkelijk worden ver-groot.

De voorzitter geeft aan dat tijdens de presentatie ook zal worden ingegaan op de rol van de gemeente.

3.d - Mevrouw Lodewijks (aanwonende):

Inspreker heeft zich na de informatieavond op 25 juni afgevraagd door wie Zutphen wordt bestuurd. In ieder geval is de indruk gewekt dat het COA een ‘zeer grote vinger in de pap’ heeft en kan beslissen dat er een asielzoekerscentrum van deze omvang wordt gevestigd.  De vraag is ook of dit misschien nog maar het begin is. Het terrein is misschien wel groot genoeg voor vestiging van tweeduizend asielzoekers. Met de huidige sociaal-maatschappelijke bestemming, is dat wellicht ook mogelijk. Ze vraagt de raad om wat het aantal asielzoe-kers betreft een standpunt in te nemen.
Inspreker vraagt welke mogelijkheden voor de gemeente en voor de inwoners open staan om de plannen van het COA in te dammen. Zij heeft deze vraag naar transparantie schriftelijk op 28 juni bij de griffier ingediend.
De indruk bestaat dat er sprake is van een gesloten en defensief gemeentebestuur dat geen stelling durft te nemen. Ze vraagt of deze indruk juist is, dan wel het nieuwe College genegen is tot verandering.
Inspreker vraagt of de raad zich actiever kan opstellen ten aanzien van de kwaliteitsaspecten veiligheid, volume en vrijetijdsbesteding. Inspreker vraagt welke eisen de gemeente aan het COA stelt om de veiligheid van de 855 asielzoekers en nog geen 800 omwonenden zeker te stellen. Het aantal asielzoekers is in verhouding te veel.
Qua vrijetijdsbesteding, zal er een invulling moeten komen. Met een beetje koken en voet-ballen zijn dagen niet te vullen.
Inspreker vraagt de gemeente om de omwonenden te betrekken bij de bestuursovereen-komst voordat deze met het COA wordt ondertekend.
Inspreker vraagt de Raad nadrukkelijk om verantwoordelijkheid te nemen, zich niet te ver-schuilen achter lethargie en zich te positioneren in het belang van alle Zutphense inwoners.

3.e – Mevrouw N. (Nicolette) Te Kiefte (aanwonende):

Inspreker geeft aan dat zij zeer verrast is door het besluit van de gemeente en het COA om zonder enige inspraak van belanghebbende bewoners van Zutphen een AZC te openen. In-spreker geeft aan dat de vestiging tegenover haar woning is. De verdubbeling van het aantal inwoners van de wijk, zal enorme invloed hebben op de leefbaarheid in de wijk.
Ze vraagt welke hulp aan de nieuwe inwoners wordt geboden, waarvan immers mogelijk een deel ernstig getraumatiseerd zal zijn. De vraag is ook wie de verantwoordelijkheid heeft en zal nemen in geval er onverhoopt calamiteiten zijn. Als de gemeente 855 mensen op één locatie wil opvangen, met een ruimte van circa vijf vierkante meter per persoon, komt dit niet gastvrij over en is het bovendien ongeloofwaardig als de gemeente stelt het sociaal aspect en de leefbaarheid van de bewoners zeer belangrijk te vinden.
Direct omwonenden hebben tijdens de eerdere bijeenkomst aangegeven graag in overleg te treden met de gemeente en het COA, maar zijn nog niet benaderd voor overleg.
Tijdens de eerdere bijeenkomst heeft inspreker gevraagd naar het bedrag dat de gemeente Zutphen van het COA ontvangt bij vestiging van 855 asielzoekers. Deze vraag is onbeant-woord gebleven, hoewel een antwoord op diezelfde avond was toegezegd.
Spreker verwijst wat de gemeentelijke vergoeding betreft, naar de website van het COA en vraagt zich af welke andere geldstromen in dit kader nog van toepassing zijn.
Inspreker vraagt tot slot op welke wijze de gemeente denkt de bewoners schadeloos te stellen voor het waardeverlies van hun woning.
 
3.f – Mevrouw K. (Karin) Geerdink - Holmans (aanwonende):

Inspreker sluit zich aan bij de inbreng van voorgaande sprekers. Vanwege haar persoonlijke werkzaamheden is inspreker bekend met mensen die met enorme trauma’s te maken heb-ben. Zij ervaart het voornemen tot vestiging van 855 inwoners als hoogmoed van Zutphen en vanuit haar persoonlijke werkervaring heeft zij niet de illusie dat dit goed gaat komen gezien het grote beroep dat nu reeds op veel mensen wordt gedaan in het kader van vrijwilligerswerk en mantelzorg. Afgevraagd moet worden of de omvang van Zutphen het mogelijk maakt om voor dit grote aantal mensen zorg te dragen. Buurtzorg wordt sterk gestimuleerd en bijna afgedwongen. Toevoeging van 850 zeer ernstig getraumatiseerde mensen met een enorme cultuurschok aan een kleine wijk is niet reëel. Dit overschrijdt de draagkracht van de wijk. Hiermee wordt te veel van de omwonenden gevraagd.
Gevoelsmatig denkt ze dat deze keuze van de gemeente Zutphen financiële motieven heeft en een groot economisch belang de bepalende factor is. Spreker benadrukt nogmaals dat het hierbij gaat over een groep getraumatiseerde mensen, wellicht uit oorlogsgebieden, die hebben gezien hoe familieleden werden vermoord en die vervolgens een cultuurschok zullen ervaren. Inspreker ervaart het als schandelijk dat slechts één begeleider op zestig bewoners wordt geboden, terwijl er miljoenen beschikbaar zijn voor aanpassing van het pand. Er mag niet worden verwacht dat buurtgenoten voor de verdere opvang zorg dragen. Inspreker schetst de taken en zorg die nu reeds van haar wordt verwacht.
Ook moet worden afgevraagd waarom de Rechercheschool voor miljoenen wordt gekocht, terwijl er andere vestigingsmogelijkheden zijn op basis van huur, en vervolgens voor miljoe-nen wordt verbouwd terwijl er dus blijkbaar geen geld beschikbaar is voor goede opvang. Spreker vraagt dringend om de keuze voor verwerving en verbouwing uit te leggen.
Als de gemeente met de huidige populatie al niet over het nodige geld beschikt om ouderen en kinderen de juiste zorg te bieden, moet wel worden gerealiseerd dat met de vestiging van het AZC nog meer kinderen in Zutphen komen die nog méér zorg nodig hebben. Gerealiseerd moet worden dat passend onderwijs een gemeentelijke taak wordt. De eerstelijnszorg zal op kosten van de gemeente moeten worden geboden. Dit kan niet op het schoolbudget en betekent dat de gemeente vanwege haar zorgplicht financieel moet bijdragen.
Het pand is in handen van een projectontwikkelaar. De gemeente stelt dat zij geen zeggen-schap heeft over hetgeen hiermee gebeurt.
Inspreker benoemt een drietal alternatieve vestigingsmogelijkheden voor een meer klein-schalige vestiging van een AZC, zoals de Michelshoeve te Brummen en voormalige kazerne in Eefde. Dit betreft deels panden met een verhuuroptie.
Spreker pleit voor een gedegen communicatieplan en vraagt met overlegging van relevante documenten aan te tonen dat er sprake is van een weloverwogen beslissing.  
De bijeenkomst van 25 juni heeft bij inspreker de indruk achtergelaten dat dit zonder enige ervaring met dergelijke bijeenkomsten is georganiseerd.
Inspreker vraagt vervolgcommunicatie niet tot de website te beperken, maar ook gebruik te maken van de papieren media zodat mensen zonder computer ook geïnformeerd worden.

3.g – Mevrouw Aalderink (aanwonende):

Inspreker geeft aan dat de asielzoekers – wat haar betreft – welkom zijn en de locatiekeuze acht zij prima. Dit wordt echter het één na grootste AZC in Nederland en zal het enige AZC zijn van een dergelijke omvang dat in een woonwijk is gevestigd. Een aantal van 855 tijdelijke bewoners zal het aangaan van persoonlijke binding met de huidige wijkbewoners be-moeilijken. De gevolgen voor de wijk zijn niet te overzien en de kans op onderlinge integratie is klein. Inspreker spreekt haar zorg dan ook uit en geeft aan dat zij teleurgesteld is in de be-perkte rol van de gemeente in dit besluitvormingstraject. Ook is zij toenemend teleurgesteld in de houding die de gemeente aanneemt door bijvoorbeeld zo lang te wachten met het in-formeren van belanghebbenden, maar ook door de buurt buiten de besluitvorming te houden en de zorg van bewoners te bagatelliseren. Met een gemeentebestuur dat zich in vrijwel alles achter het COA verschuilt, voelt inspreker zich door de gemeente in de steek gelaten. De gedachte groeit dat de gemeente hierbij eigen belangen dient die zij bewust buiten de open-baarheid wil houden. Als gevolg van het proces en de benadering door de gemeente is het draagvlak sterk verminderd. Er bestaat weinig vertrouwen dat eventuele toekomstige pro-blemen serieus zullen worden genomen en adequaat zullen worden aangepakt.
Voorop blijft staan dat in Zutphen maximaal de helft van het voorgenomen aantal te vestigen asielzoekers haalbaar is. Inspreker is graag bereid om er persoonlijk aan bij te dragen dat de vestiging van de asielzoekers in Zutphen een succes gaat worden.

3.h – De heer Sotthewes (aanwonende):

Inspreker stelt dat het COA een absurde machtspositie heeft gekregen, waardoor de ge-meenten blijkbaar niets anders resteert dan instemmen. De wijk waar het AZC wordt gepland, kent reeds een probleemgebied, hoewel er momenteel gelukkig minder overlast van drugsdealers wordt ervaren. Met het gewijzigde toewijzingsbeleid en de vestiging van een AZC verwacht inspreker dat dit een sterk aanzuigende werking zal hebben op drugsdealers.
Spreker schetst de ervaringen van het inmiddels gesloten AZC in Markelo. De omgeving zag zich geconfronteerd met diefstal, lastig vallen van vrouwen, doodsbedreigingen, vernielingen, drugsdealers en mishandeling van dieren. Inspreker vraagt hoe de gemeente denkt in te kunnen spelen op dit soort problematiek, mochten deze zaken zich ook in Zutphen voordoen en vraagt – meer concreet – of er politieversterking wordt geboden.
In Aalten bestaat verzet vanuit de omgeving tegen de heropening van het AZC. Hierbij wordt gesteld dat het COA gedane beloften niet nakomt. Inspreker hoopt dat het COA beloften schriftelijk vastlegt en vraagt of de gemeente over mogelijkheden beschikt om deze beloften van het COA af te dwingen.
Eerder zijn onderzoeken gedaan naar de problemen in relatie tot AZC’s. Door het COA wor-den deze onderzoeken terzijde geschoven. Inspreker vraagt de wethouder in hoeverre hij de realiteitswaarde van deze onderzoeken is nagegaan.
De komende tijd zullen nog veel nieuwe asielzoekers in Nederland komen. Spreker noemt de aantallen van de afgelopen weken. Veel gemeenten en veel burgers zullen de komende tijd te maken krijgen met de macht van het COA en de gevolgen hiervan, waarbij gemeenten slechts machteloos kunnen toekijken. Een gezamenlijk optreden middels de VNG lijkt de beste strategie om realisatie van kleinschalige AZC’s af te dwingen. Kleinschalige opvang zal de onderlinge verstandhouding tussen de asielzoekers bevorderen en kan betrokkenen slechts ten goede komen.

3.i – De heer D. (Desmond) Hulsteijn:

Inspreker wijst op de betekenis van het woord ‘democratie’, namelijk regeren door het volk.
Het behartigen van de belangen van de burgers van Zutphen dient door het gemeentebestuur democratisch en transparant te gebeuren. Dit geldt zeker bij besluitvorming die op een hoger niveau is afgedwongen. Spreker pleit voor transparantie in investeringsbedragen en vergoedingen, maar ook ten aanzien van het terugvloeiingseffect naar de lokale economie. Er worden vele miljoenen in het project geïnvesteerd. Spreker pleit voor transparantie in de veiligheidsrisico’s en wijst op de actualiteit van de 750 terugkerende Jihadisten, waarbij een samenklontering van vluchtelingen een potentieel risico vormt.
Inspreker pleit voorts voor transparantie ten aanzien van WOZ-waarden en te innen belas-tinggelden.
De gemeente Zutphen hanteert duurzaamheid als een speerpunt. Dit omvat ook sociaal-maatschappelijke duurzaamheid en leefbaarheid. Dit alles in het kader van de participatie-maatschappij, ofwel selfmanagement-maatschappij. Burgerparticipatie kan echter alleen vorm krijgen wanneer een gemeente haar burgers serieus neemt en samen met de burgers de grenzen van de realiseerbaarheid van dit plan verkent. De omvang van het aantal nieuwe wijkbewoners kan niet afhangen van de business case c.q. de economische rentabiliteit voor het COA. Dit is een volstrekt verkeerd uitgangspunt voor een keuze die de leefbaarheid moet dienen. Een scheve verhouding tussen de huidige en nieuwe buurtbewoners is niet wenselijk en niet verstandig. Een kosten – batenanalyse is in een dergelijk project zeer lastig. Een dergelijk project, inclusief de begeleiding van de nieuwe Nederlanders kost gewoon geld. Spreker pleit voor kleinschaligheid en diversiteit van bewoners, waarbij leefbaarheid als uit-gangspunt en als norm dient en vraagt de overheid om meer geld te investeren opdat de nieuwe Nederlanders goed in de wijk kunnen integreren. Spreker hoopt dat diens inbreng se-rieus wordt meegenomen opdat een sociaal en leefbaar project tot stand komt.

3.j – Mevrouw M.J. (Marie-José) Hofmans:

Mevrouw Hofmans geeft aan dat zij op persoonlijk niveau een moeilijke tijd achter de rug heeft. Noodgedwongen moet zij haar woning verkopen, maar onder de huidige omstandigheden is dat helaas niet mogelijk. Ze hoopt dat het COA haar woning wil kopen, maar vreest dat ook de medewerkers van het COA niet tegenover een AZC willen wonen.
Spreker sluit zich wat de algemene uitspraken betreft graag aan bij de voorgaande sprekers en excuseert zich dat zij zich gedwongen voelt haar persoonlijke probleem voor het voetlicht te brengen.

4. Presentatie

De presentatie wordt verzorgd door dhr. H. Sieben

Historie

Spreker schetst de historie. Het pand waarin de rechercheschool was gevestigd, is in 2006 gekocht door een aannemer / belegger uit Twello. De intentie was om de opstallen te slopen en op deze locatie woningen te bouwen. De gemeente was echter niet bereid om hiertoe aan een wijziging van het bestemmingsplan mee te werken omdat de woningcapaci-teit in Zutphen volstaat. Herbestemming dient binnen het bestemmingsplan te worden ge-vonden. De bestaande bestemming biedt een brede schakering aan mogelijke functies, zijnde maatschappelijke doelen, medische, educatieve, sociale en zelfs religieuze doelen.
In 2010 heeft voor het eerst contact met de eigenaar en het COA plaatsgevonden. Toen is door het Ministerie gesteld dat er geen behoefte bestond aan nieuwe AZC’s omdat de vluchtelingenstroom wordt ingedamd. In december 2013 heeft opnieuw contact plaatsgevon-den, waarna in april 2014 bekend werd gemaakt dat door het COA een haalbaarheidsonder-zoek naar vestiging van een AZC in Zutphen is gestart.

Positie en rol van de gemeente Zutphen

Een strikte juridische benadering leidt tot de conclusie dat de locatie geen gemeentelijk eigendom is, maar eigendom is van Nikkels / Eilesen. De gemeente heeft wel pogingen gedaan het pand te verwerven. Noch in de eigen-domssituatie, noch in de overdracht beschikte de gemeente over rechten die geclaimd kon-den worden. De gemeente heeft hierin dus privaatrechtelijk geen positie.
Het bestemmingsplan is - conform de wettelijke plicht - in 2010 geactualiseerd en heeft de bestemming ‘maatschappelijke doeleinden’ behouden. Binnen deze bestemming ‘maat-schappelijke doeleinden’ kan ook een AZC worden gevestigd.
Voor verbouwing heeft het COA een omgevingsvergunning nodig. De realiteit is dat een ver-gunning moet worden verleend in geval aan de bepalingen van het bestemmingsplan wordt voldaan mits het welstandsadvies positief is en de procedure goed is gevolgd. Het COA heeft een plan ingediend, dat op één punt niet aansluit op het bestemmingsplan. Als dit bouwdeel wordt doorgezet, betekent dit dat een bestemmingsplanwijziging noodzakelijk is. In dat geval is een zienswijzenprocedure mogelijk.

Bestuurlijk

Het College heeft de maatschappelijke noodzaak van opvang van vluchtelin-gen bestuurlijk onderschreven en de bereidheid uitgedragen hierin verantwoordelijkheid te nemen. Dit is een bestuurlijk standpunt.
De gemeenteraad is tussentijds geïnformeerd en kan het College ter verantwoording roepen over gemaakte keuzes.
Het College is bereid tot het sluiten van een bestuursovereenkomst met het COA inzake de vestiging. Deze overeenkomst is lopende een aantal discussiepunten echter nog niet afge-sloten. De input van de diverse bijeenkomsten zal worden gebruikt om te bepalen wat er in-houdelijk precies met het COA moet worden afgesproken en vastgelegd.

Formeel – informeel

In formele zin, worden afspraken vastgelegd in een bestuursover-eenkomst. Hierin worden de richtlijnen, besluiten en ministeriele beschikkingen opgenomen, waaraan het COA moet voldoen. Deels ligt dit dus vast. Aanvullend kunnen  maatregelen worden vastgelegd om in relatie tot de omgeving de vestiging van een AZC soepel te laten verlopen. De bepaling van deze maatregelen wordt gevoed door gesprekken met de omge-ving. In de bestuursovereenkomst staat ook dat een overleg met de bewoners moet worden ingesteld, waaraan ook de politie, de gemeente en het management van het AZC zullen deelnemen. In de bestuursovereenkomst zijn ook evaluatiemomenten met de gemeente worden vastgelegd. Voorts wordt in de bestuursovereenkomst het vrijwilligerswerk geregeld, alsmede de verzorging van de opvang en begeleiding in het centrum zelf, de gezondheidszorg en het onderwijs. Ook wordt een inspanningverplichting van het COA vastgelegd om binnen de gemeente en de regio van vestiging diensten af te nemen.

Communicatieoverleg

Erkend moet worden dat de communicatie niet goed is verlopen. Dit geldt niet alleen voor de eerdere bijeenkomst, maar een kritisch punt is ook de tijdigheid en met name het moment waarop met het vestigingsbesluit naar buiten is getreden. De ge-meente heeft aangegeven eerder hierover naar buiten te willen treden, maar het COA had twijfel bij de haalbaarheid van vestiging van een AZC en wilde om die reden wachten met externe communicatie. Noch de timing, noch de wijze waarop is gecommuniceerd, is – achteraf bezien - goed geweest.
Voor verdere communicatie wordt de gemeentelijke website gebruikt. De gemeente en COA proberen vlot en direct met omwonenden te communiceren. Een van de zaken die moet worden geregeld, is een goed overleg met de bewoners en het afleggen van bezoeken met omwonenden aan bestaande AZC’s om te ervaren hoe het er op een AZC aan toegaat. Voordat het AZC daadwerkelijk operationeel is, zal een overlegcommissie moeten worden ingesteld. Deze zal in het jaar voordat het AZC daadwerkelijk van start gaat, intensief met elkaar moeten overleggen. De Politie heeft een taak uit oogpunt van openbare veiligheid en participeert dan ook in dit overleg. De wijkagenten waren ook aanwezig bij het eerdere overleg.
De intentie is om het communicatieoverleg opnieuw structuur te geven en te laten aansluiten op de wensen van de wijk.

Gevolgen van vestiging

Op de locatie zelf is de beheerder, zijnde het COA, verantwoor-delijk. Het COA heeft hierin een primaire rol. De wijze van uitvoering kan van invloed zijn op de omgeving. De directe omgeving is een gemeenschappelijke verantwoordelijkheid van COA en gemeente. Het is van belang om alert te zijn op signalen om daarmee te borgen dat een en ander zo goed mogelijk functioneert. De buurtcommissie heeft reeds een reeks van vragen gesteld over zaken als speelplaatsen en busverbindingen.

Mevrouw Geerdink - Holmans wijst op het gepresenteerde overzicht. Ze vindt het een opvallend feit dat de bewoners hierin niet worden genoemd.

Ambtelijk wordt aangegeven dat in de bestuursovereenkomst over de ‘directe omgeving’ wordt gesproken. Hierbinnen valt de verantwoordelijkheid voor de buurt vanuit gemeente en COA.

De vestiging van een AZC brengt gevolgen mee voor de directe en indirecte werkgelegen-heid. De verwachte directe werkgelegenheid is 30 tot 35 Fte en de indirecte werkgelegenheid vanuit toeleverende diensten is 120 Fte.
De positieve betrokkenheid van bewoners blijkt uit de aanmelding van vrijwilligers.
Het onderwijs aan leerplichtige kinderen dient door de gemeente te worden geregeld. De bekostiging daarvan komt voor rekening van het COA. De wijze van uitvoering is nog in overleg. Denkbaar is dat een van de Zutphense scholen dit op zich neemt. Hierover moeten nog gesprekken plaatsvinden. Het is ook mogelijk dat het COA op de locatie zelf een onderwijsvoorziening realiseert.
De 850 asielzoekers worden ingeschreven in de gemeentelijke basisadministratie. Er is een pilot gestart met een centrale inschrijving in Ter Apel. De verwachting is vooralsnog niet dat de capaciteit volledig benut zal worden, hoewel dit natuurlijk met de aanzwellende stroom asielzoekers geen zekerheid biedt.
Het is niet zo dat alle ‘uitgestroomde’ asielzoekers uiteindelijk in Zutphen komen te wonen. De uitstroom wordt over de vijf regio’s in Nederland verdeeld. Iedere regio heeft een taakstelling ten aanzien van de asielzoekers dat het AZC mag verlaten.
Het Plein krijgt geen verzwaring van de huidige taak, maar behoudt de bestaande taak ten aanzien van asielzoekers die zich metterdaad in Zutphen gaan vestigen.
Wat de mogelijke taakverzwaring van de lokale Politie betreft, zal de Burgemeester contact moeten leggen met de Minister van Veiligheid en Justitie. Dit punt in de bestuursovereenkomst zal samen met het COA nader invulling moeten krijgen.
Wat de financiën betreft, is er een uitvoeringsregeling. De bijdrage die de gemeente bij vestiging van een AZC met 855 asielzoekers krijgt, bedraagt € 241.313,=. Echter, met de inschrijving in de GBA ontvangt de gemeente een extra uitkering uit het gemeentefonds omdat de hoogte van deze uitkering is gebaseerd op het aantal inwoners. Dit bedrag wordt echter in mindering gebracht op de bijdrage door het COA. Voorts wordt de uitkering vanuit het gemeentefonds opgehoogd vanwege het aantal wooneenheden binnen de gemeente. Dit bedraagt jaarlijks € 45.000,=. Voorts wordt ten behoeve van werkgroepen een gering bedrag van € 454,= toegekend.
Het uitgangspunt van het COA is, dat de gemeente met vestiging van asielzoekers niet beter, noch slechter wordt.

Vervolgstappen

Er zijn diverse suggesties gedaan over de wijze van aanpak. Datgene dat in de presentatie is geschetst, heeft in ieder geval geen absoluut karakter en de inbreng wordt graag ter harte genomen. In elk geval moeten de ingekomen vragen nog worden beantwoord. De vragen vanuit de buurtcommissie, maar ook de vragen die tijdens de informatieavond zijn gesteld, zullen zo snel mogelijk via de gemeentelijke website worden beantwoord. Zorgvuldigheid in de beantwoording prevaleert echter boven snelheid.
Het overleg met de Bewonerscommissie Voorste Allee wordt eveneens zo snel mogelijk gestart. Hiertoe is de datum 28 juli vastgelegd. Dit overleg wordt mogelijk gekoppeld met een bezoek aan een bestaand AZC.
De bestuursovereenkomst wordt nader uitgewerkt, met gebruikmaking van de input van de bijeenkomsten over dit onderwerp.
In het vervolgtraject ligt de aanvraag van de omgevingsvergunning, voorbereiding van de vervolgbijeenkomst op 11 september en start van de verbouwing. In reactie op de melding dat de verbouwing al gestart is, neemt spreker aan dat dit niet vergunningsplichtige werkzaamheden betreft, aangezien nog geen omgevingsvergunning is afgegeven.
COA bereidt de komst van de asielzoekers voor. Ingebruikname wordt niet eerder dan over een jaar verwacht.

5. Reactie Forum

De voorzitter biedt het forum gelegenheid tot het stellen van vragen.

De Stadspartij dankt de vele insprekers. Evenals de vele insprekers bevestigt de fractie het grote belang dat mensen vanuit een oorlogsgebied een veilig nieuw thuis vinden. Zutphen is gastvrij en is bereid hierin een rol op zich te nemen. De fractie deelt de gevoelens ten aanzien van de grote aantallen asielzoekers, de gevoelens van onveiligheid en de wijze van communicatie vanuit de gemeente. De vraag is met name hoe het College en het COA de dialoog met de omwonenden gaan verbeteren. Communicatie is altijd nog iets anders dan het aangaan van een dialoog. De fractie ziet graag ruim voor 11 september een voorstel van het college hoe deze dialoog tot stand wordt gebracht.

De SP verwijst naar het voornemen tot overleg met de Bewonerscommissie Voorste Allee. Spreker vraagt zich af of hiermee alle belanghebbende bewoners zijn vertegenwoordigd. Dit dient te worden nagegaan. De SP denkt in dit kader eerder aan een Klankbordgroep die op evenwichtige wijze de volledige wijk vertegenwoordigt. De fractie vraagt zich af waarom de communicatie zo slecht is verlopen.
De fractie vraagt verduidelijking bij de uitspraak dat het aantal asielzoekers reeds vast staat.

D66 vraagt naar de reden van het COA om voor Zutphen te kiezen en informeert naar de rol van de gemeenteraad hierin. In formele zin heeft de gemeente geen beslissingsbevoegdheid in dezen. Spreker gaat er van uit dat de gemeente wel invloed heeft gehad tijdens overleg met het COA en vraagt of de gemeente contact heeft gehad met het COA over het soort vestiging, het aantal asielzoekers of de planning. Als dat het geval is, is de vervolgvraag of de gemeenteraad hierbij niet betrokken had moeten worden.

Burgerbelang heeft de beide communicatiebijeenkomsten bezocht. De fractie stelt vast dat deze avonden – en daarmee het College - een dikke onvoldoende van de bewoners krijgen. Geconcludeerd kan ook worden dat de communicatie alleen kan verbeteren. Vestiging van 850 asielzoekers is in verhouding tot de wijk buiten proportie. In die verhoudingen is het lastig om een inschatting te maken van veiligheid versus onveiligheid en van kansen versus bedreigingen. De gemeente heeft een zorgplicht voor de eigen inwoners, maar er is ook een zorgplicht opgelegd die ruimer is. Vanuit het streven naar een open maatschappij vindt deze zorgplicht draagvlak, zij het dat het niet wenselijk lijkt om van meet af aan van deze grote aantallen asielzoekers uit te gaan. Wellicht past dit wel op termijn.
Aan het COA en het College kan de opdracht worden gegeven om beter te communiceren opdat de inwoners en met name de gemeenteraad – als toezichthoudend orgaan op het College – het proces zodanig kunnen inrichten dat het mogelijk is om samen tot een betere samenleving te komen. Het College dient bij het COA helder te krijgen hoe het stappenplan er voor de komende jaren uitziet en hoe hieraan kan worden vastgehouden. Voorkomen moet worden dat van dit stappenplan wordt afgeweken.

De PvdA dankt de insprekers en dankt voor de presentatie. De besluitvorming van het COA is er op gericht om de asielzoekers een menswaardig bestaan te bieden. Blijkbaar zijn misverstanden ontstaan en is bij de bewoners de gedachte ontstaan dat de gemeente en de omwonenden inspraak in deze besluitvorming hebben. De realiteit is dat er geen inspraak mogelijk is, noch qua locatie, noch qua aantal. Spreker vraagt het College deze stelling te bevestigen. Ook wil de PvdA weten waarom de bewoners zo laat zijn geïnformeerd en waarom het COA voor deze locatie heeft gekozen.
De PvdA is geschrokken van de wijze van organisatie van de bijeenkomst op 25 juni en is blij met de verontschuldigingen door het College, wat dit betreft.
Spreker vraagt voorts hoe de gemeente de bewoners beter in het hele proces kan betrekken. Met het achterblijven van de communicatie wordt schade berokkend aan het proces.

Het CDA dankt de insprekers. Gezien de ruim twintigjarige ervaring van het COA had mogen worden verwacht dat de communicatie beter georganiseerd zou worden. De fractie is verbaasd over de slechte communicatie.
Spreker vraagt in hoeverre de gemeente enige zeggenschap heeft over de omvang van het AZC. Vestiging van 850 asielzoekers vindt ook het CDA een hoog aantal. Als hiervoor uitsluitend een bedrijfseconomisch argument geldt, is het de vraag of dit volstaat om een AZC van deze omvang te realiseren.
De fractie heeft begrepen dat buiten kantoortijden bij behoefte aan medische zorg wordt teruggevallen op een centrale. Op een dergelijke populatie acht het CDA dit zorgwekkend en ook wanneer sprake van ‘slechts’ 400 asielzoekers zou zijn, lijkt dit zorgwekkend. De fractie vraagt hoe de medische zorg buiten kantoortijden wordt geregeld.

De VVD dankt voor de presentatie en voor de grote belangstelling van omwonenden. Het is een terecht verzoek van inwoners om de vestiging van asielzoekers goed te regelen. Persoonlijk ervaart hij het als wat vreemd dat enkele fracties op dit moment reeds een standpunt verwoorden. Belangrijker is het om na te denken over het ‘hoe’. De vragen inzake volume, veiligheid en vrijetijdsbesteding zijn zeker relevant. Aan asielzoekers moet méér worden geboden dan een bed en voeding. Er zal ook tijdsbesteding en een toekomstperspectief moeten worden geboden. Dit perspectief vraagt onderwijs, gezondheidszorg, tijdsbesteding en jezelf nuttig kunnen voelen. Deze onderdelen zouden een plaats moeten krijgen in de bestuursovereenkomst.
De VVD vraagt wanneer de bestuursovereenkomst met de gemeenteraad kan worden besproken. De fractie hecht aan de mogelijkheid om hier eventueel zaken aan toe te kunnen voegen.

De ChristenUnie informeert naar de inrichting van een werkgroep en het bestaan van een concreet tijdsplan. Zeker gezien het feit dat binnen een jaar de eerste bewoners worden verwacht, lijkt een tijdsplan van belang.

De Lokale Partij is teleurgesteld over de slechte communicatie. Hiermee is een verkeerde start gemaakt. De gestelde vragen moeten worden beantwoord. De vraag is hoe de antwoorden van de gemeente worden gecommuniceerd.
De fractie wijst op de gemeentelijke verantwoordelijkheid voor orde en veiligheid in de omgeving van het AZC. Hierin dient de gemeente een eigen communicatieproces te volgen.
Wat betreft de bestuursovereenkomst zijn de meeste vragen inmiddels beantwoord. Spreker informeert naar het vervolgproces en de wijze waarop de Raad hierin verder wordt betrokken.

De voorzitter legt uit dat de vragen van het Forum in principe aan het College worden voorgelegd. Het College kan echter de vertegenwoordigers namens het COA vragen om bepaalde vragen te beantwoorden.

Beantwoording door College en het COA

Wethouder Gründemann verzoekt om een korte schorsing t.b.v. voorbereiding  van de beantwoording.

De vergadering wordt geschorst.
De vergadering wordt hervat.

Wethouder Gründemann geeft aan dat een communicatieplan zal worden opgesteld en er zal een dialoog met omwonenden in een klankbordgroep worden aangegaan. Voorst wordt gedacht aan het uitbrengen een maandelijkse nieuwsbrief voor omwonenden.
Het College onderkent dat de Voorste Allee Commissie niet representatief is voor de hele wijk. Ook de flats en de omgeving hiervan dient in de communicatie te worden betrokken.
Het aantal van 855 asielzoekers is inderdaad een vaststaand gegeven.
Wat betreft de rol van de gemeenteraad, dient helder te zijn dat deze verantwoordelijk aan het College is gedelegeerd.

GroenLinks vraagt hoe hard het gegeven van het aantal bewoners is.

Ambtelijk wordt nogmaals bevestigd dat het aantal bewoners vaststaat. Dit aantal is gerelateerd aan de capaciteitsnormen en vestiging van dit aantal is ook goed mogelijk binnen het complex. De gemeente moet hieraan toetsen. Er zal nog een bouwvergunning moeten worden afgegeven. Hierbij hoort een toets op het gebruik van de gebouwen. Het aantal van 855 asielzoekers is van meet af aan door COA gecommuniceerd als zijnde het aantal personen dat binnen de Wet- en regelgeving in de voormalige Rechercheschool kan worden ondergebracht. Dit is dan ook het uitgangspunt.
(Een aantal bezoekers verlaat geagiteerd de vergaderruimte)

Mevrouw Helder geeft aan dat de gezondheidszorg voor de asielzoekers is geregeld in een gezondheidsorganisatie. Het COA beschikt zelf niet over huisartsen en / of verpleegkundigen. Deze zorg is uitbesteed aan huisartsen en verpleegkundigen in de omgeving van het AZC. Twee maal per dag wordt er spreekuur gehouden op het AZC. Buiten de spreekuurtijden bestaat er telefonische bereikbaarheid en ook is een spoeddienst bereikbaar. In combinatie met de zorgafspraken dienen altijd tolken beschikbaar te zijn. Hiervoor is een speciale telefoondienst ingesteld die de huisarts ondersteunen. De Inspectie Gezondheidszorg ziet toe op een goede uitvoering van de gezondheidsorganisatie. Spreker is van mening dat deze zorg binnen de AZC’s goed is geregeld.

De ChristenUnie geeft aan dat iedere huisarts ongeveer 1.600 patiënten heeft. Spreker informeert naar de capaciteit om zoveel nieuwe patiënten bij de huisartsen onder te brengen.

Mevrouw Helder legt uit dat er huisartsen worden ingehuurd die op het AZC werkzaam zijn. Het is dus niet de bedoeling dat de bewoners van het AZC huisartsenpraktijken in Zutphen bezoeken.

Wethouder Gründemann legt uit dat noch het COA, noch de gemeente enige invloed kan hebben op de vestiging van asielzoekers. De vluchtelingenstroom wordt immers bepaald door factoren in het buitenland.
Het beoordelen van de bestuursovereenkomst is gemandateerd aan het College.

De VVD geeft aan dat deze bevoegdheid weliswaar door de Raad aan het College is gemandateerd. Echter, bij politiek gevoelige zaken is het verstandig om het oor toch te luisteren te leggen bij de Raad. Deze zorgvuldigheid past bij het zoeken naar draagvlak binnen de gehele gemeente. De VVD hecht aan deze raadsbetrokkenheid voordat de bestuursovereenkomst wordt ondertekend en wijst nogmaals op de relevante aspecten. Zo nodig, zal de VVD een motie indienen om de raadsbetrokkenheid zeker te stellen.

Ambtelijk wordt aangegeven dat de Raad het College altijd ter verantwoording kan roepen voor het gevoerde bestuur. De bijeenkomsten zullen input leveren op basis waarvan de bestuursovereenkomst kan worden aangescherpt. Het resultaat kan worden gepresenteerd aan het forum en de raad. Dit lijkt de logische bestuurlijke weg.

Burgerbelang is van mening dat routines niet altijd gevolgd hoeven te worden. Hij sluit zich aan bij de wens van de VVD om de gemeenteraad nadrukkelijk te betrekken en mee te nemen in het proces vòòrdat de bestuursovereenkomst namens de gemeenteraad wordt gesloten.  

Wethouder Gründemann geeft aan dat bij veiligheidsproblemen gebruikelijk is om contact met de Politie op te nemen. Dit geldt ook voor het COA. De politie zal ook betrokken zijn in het omwonendenoverleg.

De Stadspartij wijst er op dat bij vestiging van een AZC gebruikelijk is om uitbreiding van de politiecapaciteit te krijgen ten behoeve van de veiligheid van de bewoners van het AZC en van de huidige bewoners van Zutphen. De fractie gaat er van uit dat hierover reeds is gesproken en vraagt dan ook concrete nadere informatie op dit specifieke punt.

Ambtelijk wordt uitgelegd dat het regelen van de veiligheid deel uitmaakt van de bestuursovereenkomst. De regioburgemeester dient een verzoek in bij de Minister van Veiligheid en Justitie om de lokale politiecapaciteit af te stemmen op de vestiging van een AZC. Tegelijkertijd ligt de verantwoordelijkheid voor de veiligheid bij de lokale portefeuillehouder veiligheid. Deze verantwoordelijkheid moet ‘handen en voeten krijgen’ met extra politieinzet. Op dit punt bestaat nog geen absolute duidelijkheid.

Tweede termijn
Burgerbelang wijst op de openstaande vragen vanuit de eerste termijn. Dit betreft vragen inzake het stappenplan en ten aanzien van communicatie over dit stappenplan met omwonenden en de gemeenteraad, zodat duidelijkheid ontstaat over het proces en kan worden gesproken over verbetermogelijkheden van het stappenplan. Dit kan het draagvlak ten goede komen.

Wethouder Gründemann antwoordt dat dit stappenplan zal worden opgesteld en naar de Raad wordt gecommuniceerd, in de nieuwsbrieven wordt verwerkt en naar de bewoners wordt gecommuniceerd. Hij spreekt desgevraagd de verwachting uit dat twee maanden voldoende zal zijn om een goede aanzet tot een stappenplan te maken.

D66 wijst op het formele punt dat de Raad geen invloed heeft op het aantal asielzoekers. In formele zin moet er echter nog wel een bestemmingsplan worden goedgekeurd. Het kan wel de insteek van het COA zijn om 855 personen te vestigen, maar dit aantal staat wat betreft D66 nog lang niet vast. De Raad zal immers toestemming aan het College moeten geven – middels een verklaring van geen bedenkingen – voordat kan worden ingestemd met de extra uitbreiding via een bestemmingsplanwijziging. De fractie vraagt wat de consequenties zijn in geval het aantal asielzoekers wordt verminderd.

Ambtelijk wordt bevestigd dat de maximale vestigingscapaciteit van 855 bewoners afhankelijk is van de aanpassing van een bouwdeel. Deze aanpassing vereist inderdaad een bestemmingsplanwijziging.

Mevrouw Helder bevestigt dat vermindering van de huisvestingscapaciteit tot vermindering van het aantal asielzoekers zal leiden. Het AZC zal echter nog voldoende proportioneel blijven.

De ChristenUnie vraagt of het tijdsplan, inzake de scholen en het Plein, in het communicatieplan wordt meegenomen.

Ambtelijk wordt geantwoord dat een werkgroep is samengesteld uit gemeentelijk ambtenaren en medewerkers van het COA. Deze werkgroep heeft een stappenplan opgesteld. De genoemde onderwerpen zullen de komende tijd worden uitgewerkt. Dit moet tijdig gebeuren ter voorbereiding op de komst van de asielzoekersstroom. Spreker neemt aan dat de planning en de onderliggende documentatie voor de raad ter inzage kan worden gelegd. In overleg met het COA zal een goede vorm voor de externe communicatie worden gezocht en dit zal niet beperkt blijven tot communicatie via internet.

De voorzitter geeft aan dat de stukken van de Raad een openbaar karakter hebben en dus ook voor de bewoners beschikbaar zijn.

De PvdA vraagt zich af wat voorgesteld moet worden van de samenstelling en rol van een klankbordgroep. Met name wil de fractie graag weten of ook bewoners hierin kunnen participeren.

Mevrouw Helder legt uit dat een klankbordgroep ofwel een bewonersoverleg een goed contact met de omwonenden dient. Het thema veiligheid past bij uitstek in een bewonersoverleg / klankbordgroep. Alle onderwerpen zijn bespreekbaar, al zal niet alles oplosbaar zijn.

Het CDA informeert naar de bereidheid van het COA om de beoogde capaciteit van het AZC te herzien, gehoord hebbende de inbreng.

Mevrouw Helder wijst op de gemaakte afspraken. Het is niet de wens van het COA om minder asielzoekers te kunnen opvangen, maar dit kan het gevolg zijn van Wet- of regelgeving, dan wel de beperkingen van een bestemmingsplan.
Desgevraagd gaat spreker in op de locatiekeuze. Ze geeft aan dat momenteel met vijftien gemeenten wordt gesproken. Er wordt gezocht naar grote panden die geschikt zijn voor de opvang van asielzoekers zonder dat grote, ingrijpende verbouwingen noodzakelijk zijn. De Rechercheschool is buitengewoon geschikt voor de doelgroep. Landelijk bezien, zijn er echter meer geschikte locaties.

6. Sluiting

De voorzitter wijst op de vervolgbijeenkomst in september. In september volgt voorts een stappenplan, dat ook aan de raad zal worden voorgelegd.

De voorzitter dankt de aanwezigen voor hun inbreng en sluit de bijeenkomst om 22.05 uur.


Bijlagen


Advies

Vervolg van presentatie gewenst


Forum van 8 september 2014


Toelichting griffie:
Op 7 juli 2014 is een presentatie gehouden waarin met name aandacht is besteed aan de rol van de gemeente, zodat duidelijk werd waar de gemeente wel of niet over gaat, welke consequenties de door het COA gemaakte keuze heeft en wat er naar verwachting op de gemeente af gaat komen. In deze vergadering is extra ruim de tijd genomen om de 10 insprekers die aanwezig waren hun bijdrage te laten leveren. Aan het einde van de vergadering werd een vervolgbijeenkomst in september afgesproken en ook een stappenplan aangekondigd. Het college zal de raad nu verder bijpraten over de stappen die in het proces rond de komst van het asielzoekerscentrum zijn gezet sinds de Forumbijeenkomst van 7 juli en informeren over de acties die in de komende maanden op de rit staan. Omdat het een vervolg betreft van de vergadering van 7 juli 2014 is er geen ruimte meer om in te spreken.
Raadsadviseur: G.A.J. Winters

Datum: 08-09-2014
Tijd: 19:00 - 20:00
Zaal: Burgerzaal
Behandeling: Presentatie
Openbaarheid: Openbaar
Voorzitter: M.W. Wesselink
Griffier: H.M.A.A. van Vliet

Aanwezig namensNaam
BurgerbelangR.C.M. Sueters
SPE.C.L. Verhoog
D66H. Brouwer
PvdAM.M.M. Moester
GroenLinksL. Luesink
StadspartijJ. Boersbroek
VVDA. van Dijk
CDAG.M.M. Ritzerveld
ChristenUnieir. A. Oldenkamp
De Lokale Partij

Ondersteuners: H. Sieben
Pers: ja
Publiek: circa 70 personen
Insprekers: --

Verslag van de vergadering

Aanwezig namens Fractie Jansen: de heer A.W. Jansen

De voorzitter heropent de vergadering. Zij memoreert dat het een vervolg betreft van de forumvergadering van 7 juli. Toen is alle ruimte gegeven aan de insprekers. Alvorens de leden van het forum het woord te geven, biedt zij het college de mogelijkheid eerst nog kort weer te geven welk standpunt het inneemt ten aanzien van de vestiging van het asielzoekerscentrum en toelichting te geven op de stappen die na 7 juli zijn gezet en wat de vervolgstappen zijn.

Het college zegt dat het als standpunt heeft ingenomen dat er in het asielzoekerscentrum maximaal 855 asielzoekers gehuisvest mogen worden onder de voorwaarde dat de raad instemt met een wijziging van het bestemmingsplan voor de bouw van een extra unit. Indien de raad hiermee niet instemt, zal het maximaal onder te brengen asielzoekers 759 zijn.

Vervolgens houdt de heer Sieben een presentatie welke als bijlage bij dit verslag is gevoegd.

D66 vraagt hoe het college onderbouwt dat de accommodatie geschikt is voor 759 of 855 asielzoekers en dat de omgeving dit kan dragen. Is er een risicoanalyse gemaakt?

Fractie Jansen vraagt hoe de uitlatingen van de wethouder in de pers zich verhouden tot het collegestandpunt.

De PvdA vraagt in welk tempo het aantal asielzoekers dat wordt gehuisvest oploopt naar het maximum. Welke invloed heeft het college op de inhoud van de bestuursovereenkomst met het COA?

De VVD constateert dat de stukken helder zijn en dat het een uitstekend verhaal zou zijn, indien iedereen er hetzelfde in zou staan. Dat is echter niet het geval. Het is de vraag hoe het nu verder moet. Wanneer is een bestemmingsplanwijziging aan de orde? Onder de bewoners beluistert de fractie dat sommigen zich niet vertegenwoordigd voelen in de adviesgroep. Hier moet nog eens goed naar gekeken worden. Hoe groot is het asielzoekerscentrum in Schalkhaar, waaraan een bezoek zal worden gebracht. Is dat van vergelijkbare omvang?

Burgerbelang spreekt zijn verbazing uit over het standpunt van de wethouder, zoals dat in de krant verschenen is. De fractie vraagt duidelijkheid over opvatting van het college ten aanzien van het aantal te huisvesten asielzoekers, zowel de onder- als de bovengrens. Waarom heeft het college pas een half jaar nadat de eerste gesprekken met het COA zijn gevoerd, naar buiten gecommuniceerd? In het krantenartikel van afgelopen zaterdag heeft de wethouder gezegd dat er inschattingsfouten zijn gemaakt. Wie heeft dat dan gedaan en welke consequenties heeft dat? Waarom is het college pas later dan de bewoners geïnformeerd door het COA over de businesscase?

De SP vraagt welke onderwerpen bij de adviesgroep aan de orde komen. Heeft de groep daarin enige vrijheid? Is er op de leden druk uitgeoefend ten aanzien van hun opstelling binnen de groep, zoals geruchten de ronde doen.

De ChristenUnie vraagt in hoeverre het voorzieningenniveau afhankelijk is van het aantal asielzoekers.

Het CDA vraagt of het college in overleg treedt met het COA als het aantal onder te brengen asielzoekers niet geschikt is ten opzichte van de te treffen voorzieningen.

GroenLinks meent dat het positief is dat adviesgroep en bewoners zeggen dat asielzoekers welkom zijn. Wordt er een nulmeting gedaan en later een evaluatie gehouden. Zo ja welke partijen worden daarbij dan betrokken?

De Stadspartij vraagt welke plannen er zijn gemaakt met betrekking tot de kwaliteit van de leefomgeving. Volgens de pers zou het aantal asielzoekers nog naar beneden bijgesteld kunnen worden. Dat is strijdig met het collegestandpunt. Hoe is dat te verklaren.

Het college zegt dat de basis van het aantal van 855 asielzoekers is gelegen in het verzoek van het COA. Het COA heeft dit aantal vastgesteld aan de hand van de businesscase. Het is een aantal waarbij goede randvoorwaarden kunnen worden gecreëerd.

Burgerbelang merkt op dat er AZC van verschillende omvang zijn. Welke omvang is nodig voor een goed voorzieningenniveau?

Het college antwoordt dat er onder andere goede voorzieningen moeten zijn op het gebied van onderwijs. Daarvoor is een bepaalde omvang nodig. Bovendien komen er wekelijks 1200 asielzoekers het land binnen. Daarvoor moet opvang worden gecreëerd.

De ChristenUnie vraagt of het college in gesprek is met het COA over het voorzieningenpakket.

De heer Sieben zegt dat het de vraag is hoe je een zo goed mogelijk functionerend AZC krijgt. In een bijeenkomst afgelopen week in Het Koelhuis is geconstateerd dat een behoorlijke omvang van een AZC betere mogelijkheden biedt voor professionele begeleiding en ondersteuning en de vorming van homogene groepen. Bij een kleinere omvang zijn dit soort mogelijkheden veel beperkter.

Het CDA zegt dat de discussie moet gaan over de voorzieningen die getroffen moeten worden, niet over het aantal asielzoekers. Het COA heeft ook een economisch belang. Met het COA zou besproken moeten worden wat voor en soort AZC het moet worden. In Winterswijk heeft het AZC plaats voor 400 personen.

Het college wijst erop dat er normen zijn voor huisvesting. Deze worden toegepast. Het college wil een consistente lijn voortzetten. Van meet af aan is het aantal van 855 asielzoekers in beeld geweest.

Fractie Jansen merkt op dat het wel gaat om een goede balans. De raad zal uiteindelijk bepalen wat de grenzen zijn voor het college. Deze zijn leidend voor de af te sluiten bestuursovereenkomst. De fractie verzoekt het college de juiste balans te zoeken en verwacht helderheid over het standpunt van het college.

Het college antwoordt dat het aantal asielzoekers in de bestuursovereenkomst zal worden vastgelegd. De fasering van het aantal asielzoekers is een zaak voor het COA, maar de verwachting is dat met een paar maanden de maximale bezetting is bereikt. Aangezien het een private overeenkomst is, hebben beide partijen een gelijke inbreng.

De PvdA stelt voor in dat geval ook de fasering in de overeenkomst op te nemen.

De heer Sieben merkt op dat er wel grenzen zijn. Beide partijen zullen zich aan de wettelijke regelingen en normeringen moeten houden. De gemeente heft weliswaar wensen, maar is ook gebonden aan wat het bestemmingsplan toelaat. Er zijn uiteraard wel punten waarop invloed kan worden uitgeoefend.

De VVD constateert dat er afstemming nodig is, maar dat nu nog geen definitieve antwoorden te verwachten zijn.

Het college zegt niet eerder naar buiten te zijn getreden voordat het COA de businesscase gereed had. Pas na enige aandrang van het college op het bestuur van het COA, is de communicatie naar buiten gestart. Er kunnen 759 asielzoekers worden opgevangen en na een uitbreiding maximaal 855.

Burgerbelang merkt op dat het college nu weer een ondergrens aangeeft. Daarover valt kennelijk niet meer te praten.

De heer Sieben antwoordt dat bestemmingsplan en alle andere toepasselijke voorschriften, zoals bouwvoorschriften, huisvesting van dit aantal asielzoekers mogelijk maakt. Ook de gemeente heeft zich aan deze voorschriften te houden.

Het college merkt op dat met de inschattingsfouten, zoals in de pers genoemd, wordt geduid op de informatievoorziening. Achteraf bezien had er wellicht eerder gecommuniceerd moeten worden dat vestiging van een asielzoekerscentrum aan de orde was. Voor zover bekend is de samenstelling van de adviesgroep zeer gemêleerd. Er zitten zowel voor als tegenstanders van de komst van het AZC in. Alle 21 leden van de adviesgroep zijn bewoners van de directe omgeving.

De VVD vraagt het college of het bereid is een brug te slaan tussen de mensen die zich niet vertegenwoordigd achten in de adviesgroep.

Het college roept graag mensen op om de vergaderingen van de adviesgroep bij te wonen. Het college probeert de belangen van de gemeente en het COA zo zorgvuldig mogelijk te wegen.

De heer Sieben zegt dat bewoners zullen worden betrokken bij een evaluatie. Of en hoe een nulmeting wordt uitgevoerd en welke indicatoren daarbij moeten worden gehanteerd is nog wel de vraag. Het idee zal in het overleg met het COA worden meegenomen. Hij zegt toe dat de normen die het COA hanteert voor huisvesting van de  bewoners van het AZC beschikbaar zullen worden gesteld aan de raad. Een voorstel tot aanpassing van het bestemmingsplan om uitbreiding tot 855 plaatsen te realiseren, zal nog niet aan de raad worden voorgelegd. Dit komt pas wanneer te zijner tijd blijkt dat uitbreiding nodig is en na een evaluatie waarbij de omwonenden worden betrokken.

De ChristenUnie is blij met de toch breed gevoelde bereidheid om asielzoekers binnen de gemeente op te vangen. Wel moeten we daaraan een goede invulling geven. Het helpt daarbij niet om welles-nietes spelletjes te spelen. De fractie roept daarom iedereen graag op daarmee te stoppen.

Vervolgens sluit de voorzitter de vergadering.


Advies

Stuk komt (nu) niet voor besluitvorming in de raad


Deze pagina

  • a
  • a
  • a
  • tekstgrootte

Behandeld in

  • Bezoekadres: 's Gravenhof 2, 7201 DN Zutphen
  • Postadres: Postbus 41, 7200 AA
  • Telefoon: 140575
  • Email: info@zutphen.nl