Forumverslag 31-10-2019

Aanvullende...

Zoekresultaten

Wordt geladen...

Forumverslag 31-10-2019

Aanvullende maatregelen bij thema’s 2, 3 en 5 uit rapport Evenwicht in het sociaal domein van Berenschot (31-10-2019)

Datum: 31-10-2019
Tijd: 19:00 - 20:00
Zaal: Commissiekamer
Behandeling: Informerend
Openbaarheid: Openbaar
Voorzitter: F.J.G.M. Manders
Griffier: B.M. Duizer
Genodigden:

Aanwezig namensNaam
GroenLinksM Dolfing en F.J. Overbeek
SPH.M.H. Giesen
PvdAJ. Bloem
BurgerbelangH.J.M Verschure en P.I. Ackermans
D66Y.J.A. ten Holder en R.G.M. Rutten
VVDA. van Dijk en G. Peteroff
CDAK.M. van Wamel
StadspartijG.J.H. Pelgrim
BewustZWA.W. Jansen en A Holtslag
ChristenUnieA. Oldenkamp

Portefeuillehouder(s): M. ten Broeke, L. Werger
Ondersteuners: C van Londen, R Meijerink
Pers: nee
Publiek: 25 personen
Insprekers: ja
Overig:

Verslag van de vergadering

Voorzitter: Welkom allemaal bij dit vervolg van het Forum van 7 oktober 2019.
Graag uw aandacht voor inspreker mevrouw Mulders. Zij spreekt in namens de Brede Adviesraad Sociaal Domein (BASD).

Zie voor de bijdrage van de inspreker de bijlage bij het verslag.

D66: Heeft de adviesraad al een reactie op het advies van het college gehad?

Inspreker: We hebben nog geen officiële reactie van het college gehad.

College: Op 5 november besluit het college over een reactie op het advies. We zullen de raad hierover informeren. Aangezien het besluit nog genomen moet worden, kan ik niet op alles reageren. Wel kan ik melden dat we het eens zijn dat we mensen die tijdelijk worden opgenomen in een inrichting niet moeten korten. Over de door de BASD gepresenteerde tabellen kan ik zeggen dat deze niet kloppen, omdat appels met peren zijn vergeleken. De reactie van het college gaat ook hier op in.

Burgerbelang: Besluitvorming in het college volgt nog. Het lijkt vanavond niet het moment om dit te bespreken.

VVD: Er is blijkbaar nog geen afstemming geweest tussen het college en de BASD. Voor de volgende keer lijkt het me goed een andere route te bewandelen.

BewustZW: Volgende week dinsdag besluit het college over de reactie op het advies van de BASD en worden we daarover geïnformeerd. Op dat moment is de raadsvergadering van 4 november al voorbij. Kan het college toch een reactie geven voor de raadsvergadering?

PvdA: De inspreker wil ik vragen of het minder vergoeden van zorgkosten in haar optiek leidt tot zorg mijdend gedrag.

Inspreker: Dat zo deels zo zijn. Wat ik echter het allerbelangrijkste vind is dat het korten op kinderen in arme gezinnen wordt voorkomen.

Voorzitter: Voordat we overgaan naar de inbreng van de fracties, geef ik eerst gelegenheid aan wethouder Ten Broeke voor een korte toelichting.

College: Het startpunt voor onze hervormingen in het sociaal domein was het rapport van Berenschot. De meeste van de daarin voorgestelde maatregelen hebben we maximaal willen uitvoeren. Dat kon alleen met heel veel inspanning en ging gepaard met veel risico dat bezuinigingen niet snel genoeg gerealiseerd konden worden. Dat is ook deels gebleken. Daarom zijn we op zoek gegaan naar andere maatregelen. Het resultaat daarvan is het voorliggende brede pakket. Veel onderdelen hiervan vragen nog aparte besluitvorming van de raad. Vanavond horen wij de reacties, wensen en bedenkingen van de fracties over hetgeen nu voorligt.

Voorzitter: De fractie van de PvdA heeft het initiatief genomen voor dit extra Forum vanavond en krijgt daarom als eerste het woord.

PvdA: De organisatie heeft veel moeite gedaan de effecten van de maatregelen goed in beeld te brengen. Onze fractie kan daardoor redelijk inschatten wat de impact zal zijn. Die is fors. Zorgen hebben wij met name over het armoedebeleid voor chronisch zieken en gehandicapten en gezinnen met kinderen. Ook bij de korting op de mantelzorgwaardering plaatsen wij vraagtekens. Onduidelijk is waarom soms een miniem bedrag wordt bezuinigd, zoals 900 euro bij Coach for you. Bezuinigen op het preventieve aanbod lijkt ons niet logisch. We vragen het college hoe we de maatregel met betrekking tot de huishoudelijke zorg moeten interpreteren? Met de budgetplafonds voor zorgverleners die zijn aangekondigd, zijn we tevreden.

D66: Over de huishoudelijke hulp heeft de raad zich helder uitgesproken. Hoe kijkt u daarnaar?

PvdA: Op dit punt wil ik eerste een reactie van het college hebben.
Met de fractie van de SP hebben we een amendement voor het armoedebeleid in voorbereiding. Doel is de komende jaren de scherpste kantjes van het beleid af te halen.

D66: Bij verschillende Wmo maatregelen vragen we ons af of het college niet het wiel opnieuw gaat uitvinden. Maak vooral gebruik van ervaringen elders. Versobering van de mantelzorg is voor onze fractie onbespreekbaar. Dat is het paard achter de wagen spannen. We moeten hierin juist investeren. Wat betreft participatie is een belangrijk uitgangspunt van mijn fractie dat alle kinderen gelijke kansen verdienen. Voor het thema jeugd ligt er een grote opgave. Het rapport Berenschot adviseerde het voorveld en preventie te versterken. Daar zijn wij het van harte mee eens. Dat betekent dat de voorgestelde maatregelen 4 tot en met 8 niet uitgevoerd moeten worden.

BewustZW: Bij eerdere gelegenheden heb ik al aangegeven sterke behoefte te hebben aan kengetallen. Zo lang die informatie niet beschikbaar is, kunnen we het college moeilijk adviseren. De effecten van de voorgestelde maatregelen zijn onbekend, ook voor de brede adviesraad.

VVD: Het omvangrijke pakket aan voorstellen is zorgvuldig beargumenteerd. Het gaat echter zo de diepte in dat de brede context uit zicht raakt. Er worden enkele scenario’s voorgelegd. De VVD kiest voor scenario 3. Bij alle versobering willen we graag meer aandacht voor het betrekken van inwoners, bijvoorbeeld mantelzorgers. Het gaat daarbij niet alleen om geld, maar juist ook om de houding van de gemeente.

Burgerbelang: Vorig jaar hebben we bij de begrotingsbehandeling gevraagd wat we wettelijk verplicht zijn te doen, en wat we in Zutphen extra doen. We hebben dat inzicht nodig om keuzes te maken. Mantelzorg doe je uit naastenliefde en niet voor een financiële bijdrage. De huidige bijdrage is prima en willen we zo houden. De gemeente kampt met grote problematiek, we moeten stevig ingrijpen om de begroting rond te krijgen. De sociale voorzieningen zijn er voor mensen die het echt nodig hebben. Een deel van mensen die nu steun ontvangen, moet worden gemotiveerd om aan het werk te gaan.

PvdA: Hoe kijkt u naar chronisch zieken en gehandicapten, naar kinderen die in armoede opgroeien?

Burgerbelang: Wat we nu doen is onhoudbaar voor de portemonnee van Zutphen. Iedereen die hulp nodig heeft, moet die kunnen krijgen. Een nulmeting is voor ons het startpunt.
Een groep mensen is langdurig afhankelijk van de bijstand, terwijl ze niet ziek zijn. Voor deze groep werklozen moet meer aandacht zijn. Hoe gaan we met hen aan de slag? Welk effect heeft een verlaging van de toeslag op deze groep?

SP: De gevolgen van de vele maatregelen in het sociaal domein zijn niet te overzien. Mensen komen financieel in de knel. Een aantal mensen zal zorg gaan mijden. De zorgkosten die mensen maken, zijn vaak hoger dan wat wordt vergoed door aanvullende verzekeringen. Wat doen we om hen tegemoet te komen? En wat veranderd er in de huishoudelijke zorg door herindicatie? Sommige maatregelen stapelen. Voor de SP zijn enkele genoemde maatregelen onbespreekbaar.

ChristenUnie: De discussie die we hier met elkaar voeren voelt ongemakkelijk. We willen het goede doen voor onze inwoners. Wat voor ligt is een sprokkellijstje, terwijl het probleem groter is en veel dieper zit. Op effecten hebben we geen zicht, we kunnen het ons alleen maar indenken. Het is verrassend dat zo weinig mensen komen inspreken. De begroting voor 2020 krijgen we met veel pijn en moeite sluitend, op papier, net als vorig jaar. In daaropvolgende jaren lukt dat niet. We gaan dit als gemeente niet zelf oplossen, we hebben hulp nodig.

PvdA: Waarover moet het debat dan gaan? Hoe kunnen we de kosten terugbrengen?

ChristenUnie: Het ei van Columbus heb ik niet, dan had ik het wel laten weten. Het gaat erom dat we vorig jaar als oppositiefracties al constateerden; deze begroting is niet haalbaar. Binnen een half jaar is dat bevestigd door het college, de begroting voor 2019 bleek inderdaad niet haalbaar. Het ontbreekt aan effecten voor het totaal, het ontbreekt aan een visie.

PvdA: We gaan niet failliet als we de scherpe kantjes van het armoedebeleid afhalen. We proberen onder andere met budgetplafonds uitgaven onder controle te krijgen. U zaait twijfel en komt niet met oplossingen.

ChristenUnie: Mijn fractie constateert dat we niet in control zijn en dat dit op deze wijze ook niet gaat lukken. Van het college hoor ik graag of we in gesprek zijn met anderen.

CDA: Het beeld dat wij krijgen bij het voorliggende stuk is paniekvoetbal. We plakken pleisters op een gapende wond. Het is niet duidelijk hoe we de adviezen in de notitie moeten lezen. Soms lijken maatregelen meer te kosten dan dat ze opleveren, doe het dan vooral niet. Ga als gemeente ook niet allerlei taken zelf uitvoeren. Over de huishoudelijke hulp ligt er een hele duidelijke uitspraak van de raad. Wat betreft de rolstoelpool en wassen en strijken zien wij de oplossing in goede samenwerking. In het advies van de BASD zitten hele goede punten (ID-kaart en vervoer bijvoorbeeld). Bij mantelzorg gaat het mensen om waardering en niet om geld.

GroenLinks: Er ligt een groot pakket maatregelen om financieel weer in de pas te komen. Het lijken wel veel losse maatregelen, we missen een lijn in het geheel. De ingrepen in het armoedebeleid, mantelzorg en het voorliggende veld baren ons zorgen. Waar gaan we naartoe, wat is onze visie? Laten we vooral ook leren van andere gemeenten en niet zelf overal het wiel uitvinden.

Stadspartij: Wat is de samenhang in de voorgestelde maatregelen? Wat zijn de effecten voor gezinnen, deze stapeling van maatregelen? Zit daar een plafond aan? Mantelzorgers hebben vooral waardering nodig, dat zit niet zo zeer in geld. We hebben een regionaal zorgcontract met circa 400 zorgverleners, wat betekenen deze maatregelen voor de afspraken die met hen zijn gemaakt? En zijn deze maatregelen verwerkt in de begroting voor 2020?

College (wethouder Ten Broeke): Allereerst wil ik reageren op de term “sprokkellijstje”. Daar ben ik het niet mee eens. We zijn bezig met grote structurele veranderingen, aan de hand van het rapport Berenschot. Op dit moment moeten we echter aanvullende maatregelen nemen om de bezuinigingen te kunnen halen. Er wordt op alle fronten hard gewerkt.

ChristenUnie: Er wordt hard gewerkt, maar is het ook zinvol wat we doen? We zijn met de verkeerde dingen bezig.

College: We doen nog veel meer. Ook met de provincie zijn we volop in gesprek.
De huishoudelijke zorg als algemene voorziening is niet aan de orde. Het college heeft ervoor gekozen om de maatwerkvoorziening te behouden. De verlaging van de mantelzorgwaardering is vorige jaar bij de begroting aan de orde geweest. We moeten nog een keuze maken hoe we dit precies gaan invullen.

D66: Gaat het u om waarderen of ondersteunen?

College: Hier spreken we over de waardering. Het ondersteunen is een bredere taak. Het is duidelijk dat dit het bedrag is waarmee we het moeten doen. Het opnieuw indiceren van huishoudelijke zorg is een proces waar we mee bezig zijn. Het huidige protocol is van 2012 en aan vervanging toe. We komen daarop terug bij de raad.
Het CDA vraagt hoe we omgaan met de adviezen in de notitie. Als we bijvoorbeeld kijken naar maatregel 10 bij Jeugd, de co-financiering zorg in onderwijs. We hebben het bedrag van € 35.000 niet geschrapt, maar ingezet voor een pilot. Dat kost wat geld, maar levert daarna meer op.
Ik ben het eens met de fracties die zeggen dat we het wiel niet opnieuw moeten uitvinden. De rolstoelpool en was- en strijkservice zijn juist suggesties van elders. Of het slim is in Zutphen zo te doen, zoeken we nu uit.
De invoering van budgetplafonds betekent niet dat daarna geen zorg meer mogelijk is. Het huidige systeem werkt zware zorgproducten in de hand, daar willen we vanaf. Met zorgaanbieders zijn we in gesprek over het slim besteden van middelen. Met minder geld willen we hetzelfde of meer doen. Per 1 januari gaan we de zorg in de regio zo regelen en daar verwachten we veel van.

D66: Houdt u rekening met rechtszaken, zoals in de regio Den Haag gebeurt?

College: Dat zou kunnen, toch willen we dit gesprek aangaan.

ChristenUnie: Het gaat niet alleen over de zwaarte, ook over de lengte van de huidige zorgtrajecten. We hebben inmiddels 1 op de 13 jongeren in de jeugdzorg. Van sommige instellingen kunnen we wellicht beter afscheid nemen.

College: Over dit onderwerp willen we, over een paar maanden, graag eens uitgebreid met de raad in gesprek.

Burgerbelang: Komt de keuzevrijheid van inwoners in gevaar?

College: Dit is een belangrijke vraag. Hoeveel waarde hechten we daaraan? We maken nu gebruik van zo’n 400 instellingen voor Wmo en Jeugd. Het lijkt niet onlogisch dit aantal te verkleinen.

PvdA: Aan de ene kant heb je het recht op zorg, aan de andere kant is oneindige keuzevrijheid onbeheersbaar.

College: Lokaal en regionaal zetten we in op beter contractmanagement. We zijn daar druk mee bezig en gaan de raad te zijner tijd informeren over de resultaten en conclusies.

College (wethouder Werger): Met betrekking tot participatie en armoedebeleid kan ik Burgerbelang verzekeren dat we de wettelijk verplichte en niet verplichte regelingen scherp hebben, zie pagina 20 van de notitie. We hebben jarenlang een heel ruimhartig beleid gevoerd, dat past niet meer in onze huidige situatie. Kinderen in armoede is ontzettend belangrijk. We kunnen daarin echter veel efficiënter zijn. We hebben driedubbele ziektekostenverzekeringen. Dit staat in geen verhouding met ons omringende gemeenten. Daar hebben we heel precies naar gekeken, en we proberen dat wat meer gelijk te trekken. Natuurlijk gaan mensen dat voelen. Het moet echter ook lonen, aantrekkelijk zijn om aan het werk te gaan. De armoedeval is nu te groot. Met de huidige regelingen kunnen we mensen niet in beweging krijgen. Dat is ook een mentaliteitsverandering. We hebben verhoudingsgewijs te maken met een enorme groep die aanspraak maakt op regelingen. Voor zieken en gehandicapten wil ik graag meedenken wat we kunnen doen.
Een nieuwtje is dat we ten aanzien van de berekeningswijze beslagvrije voet (implementatie wetgeving Rijk) voor mensen in de bijstand werken volgens het nieuwe percentage.

SP: Kunnen we de ziektekostenverzekeringen handhaven?

Stadspartij: Voorkomen we dat maatregelen bij onze inwoners stapelen?

College: Nee, de driedubbele regelingen waren heel riant en uniek in Nederland. We kunnen dit niet meer dragen. Daarbij is het niet meer interessant om te gaan werken. We doen natuurlijk wat we wettelijk moeten doen en kijken aanvullend vooral naar kinderen. Ook hier moeten we echter grenzen trekken. Eventueel is er nog de bijzondere bijstand. Van generieke maatregelen voor iedereen moeten we echt afscheid nemen.

PvdA: De versobering van de bijzondere bijstand is één van de redenen dat we toch willen bekijken hoe we de scherpe randjes van het armoedebeleid kunnen halen.

D66: Graag ontvangen we na de besluitvorming in het college nog de reactie op het advies van de BASD.

Voorzitter: Ik dank u allen voor uw bijdrage in dit adviserende Forum. Over deze notitie hoeft de raad geen besluit te nemen. Voor een aantal maatregelen komt het college later nog naar de raad. De vergadering is gesloten. 


Bijlagen


Advies

Stuk komt (nu) niet voor besluitvorming in de raad


Deze pagina

  • a
  • a
  • a
  • tekstgrootte

Agenda's 31-10-2019

Beschikbare agenda's
Forum

Forumverslagen op datum

  • Bezoekadres: 's Gravenhof 2, 7201 DN Zutphen
  • Postadres: Postbus 41, 7200 AA
  • Telefoon: 140575
  • Email: info@zutphen.nl